Dallime mes rishikimeve të "Enciklopeditë e huaja për Shqiptarët/3"

Jump to navigation Jump to search
ska përmbledhje të redaktimeve
No edit summary
No edit summary
Band 25
<!--Albani|en (Bd.1) Die ideolog. Gegensätze zur UdSSR blieben unüberbrückbar. Seitt 1977 verschärfte die alban. Partei- und Staatsführun (bes. Gen.-Sekr. E.Hoxha) zugleich ihre ideolog. -->
 
Enc. e huaja për Shqip. '''<small>DER GROSSE BROCK HAUS Band 25</small>'''
: '''Shqipëria''' Kundërthëniet ideologjike në me BRSS-në mbesin të pa kapërcyeshme. Që nga 1977 partia dhe kryesia shqiptare (veçanërisht Sekretari Gjeneral E. Hoxha) të njëjtit edhe idologë të saj e ashpërsojnë kritiken ndaj BRSS-së, kritik e ndikuar dhe e vulosur nga T<small>ENG</small> H<small>SIAO-PING</small>. Përderisa marrëdhëniet në mes të Shqipërisë dhe Republikës Popullore Kineze po prishen (ndalimi i ndihmave ushtarake dhe ekonomike nga ana e Kinës, 1978 dhe tërheqja
Shqipërisë nga marrëveshje detare 1978), Shqipëria po përpiqe që në nivelin bilateral të përmirësojë marrëdhëniet, veçanërisht me fqinjët e saj në Ballkan. Trazirat e vitit 1981 në ->Kosovë (Bd.26) i kanë ngarkuar marrëdhëniet jugosllave-shqiptare. Në konferencat pasuese të Këshillit Sigurimit Evropës (Beograd 1977-79, Madrid 1980-83) nuk ka marrë pjesë.
'''Shqipëria''' Kundërthëniet ideologjike në me BRSS-në mbesin të pa kapërcyeshme. Që nga 1977
Në fund të punimeve në Kushtetutën e re të 1976-ës, Shqipëria më 1980 nxori edhe librin e ligjeve për dënime. Pas vdekjes së kryeministrit M.S<small>HEHU</small> (dhjetor 1981) si pasues i shefit të regjimit erdh A.C<small>ARCANI</small> në janar të 1982-ës.
partia dhe kryesia shqiptare (veçanërisht Sekretari Gjeneral E. Hoxha) të njëjtit edhe idologë të
F o r c a t. Forcat e përgjithshme 43 000 njerëz, Ushtria: 30 000 ( 100 Tanke sovjetike llojit T-34, T-54, T-59 ); Forca ajrore: 10 000 ( 100 aeroplan luftarak); Forca detare: 3 000 ( 3- Nëndetëse, 44 anije të shpejta); Forca paramilitare: 13 000.
saj e ashpërsojnë kritiken ndaj BRSS-së, kritik e ndikuar dhe e vulosur nga T<small>ENG</small>
P o p u l l s i a. Numri i banorëve (parallogaritur 1981) ishte 2,8 milion (shkalla e rritjes 197-79: 2,5%; ndër më të mëdhatë në Evropë). 37% e popullsisë jetojnë në qytete.
H<small>SIAO-PING</small>. Përderisa marrëdhëniet në mes të Shqipërisë dhe Republikës Popullore
 
Kineze po prishen (ndalimi i ndihmave ushtarake dhe ekonomike nga ana e Kinës, 1978 dhe tërheqja
Qytetet më të rëndësishme (pop. 1981, në 1 000)
Shqipërisë nga marrëveshje detare 1978), Shqipëria po përpiqe që në nivelin bilateral të
Tirana .... 198 Valona 62
përmirësojë marrëdhëniet, veçanërisht me fqinjët e saj në Ballkan. Trazirat e vitit 1981 në
Durazzo 66<sup>*</sup>Elbasan 61<sup>*</sup>
->Kosovë (Bd.26) i kanë ngarkuar marrëdhëniet jugosllave-shqiptare. Në konferencat pasuese të
Skutari 65 Korçë 53
Këshillit Sigurimit Evropës (Beograd 1977-79, Madrid 1980-83) nuk ka marrë pjesë.
*) 1979
 
Në fund të punimeve në Kushtetutën e re të 1976-ës, Shqipëria më 1980 nxori edhe librin e ligjeve
A r s i m i. Shkrimi i njehsuar i gjuhës shtyhet nga synimi i përgjithshëm për përdorimit e Toskërishtes. Që nga 1975-ta për një numër të caktuar është i lejuar studimi në botën perëndimore.
për dënime. Pas vdekjes së kryeministrit M.S<small>HEHU</small> (dhjetor 1981) si pasues i shefit
E k o n o m i a. Shkalla e industrializimit në vitet e fundit në esencë nuk ka ndryshuar. Shqipëria edhe më tej me prodhimit nacional vjetorë prej 840 US$ për banorë (për krahasim Jugosllavia 2520 US$) llogarite si vendi më i varfër në Evropë. Politika ekonomike, veçanërisht në vitet e fundit , ndihmat nga jashtë llogaritet të jetë shkaktarë i zhvillimit të ngadalshëm. Shqipëria numëronte (1980, parallog. nga ILO) 1,213 milion persona të aftë për punë, nga të cilët 726 000 ishin meshkuj. Në planin pesë vjeçar 1981-1985 duhej që për çdo vit të krijoheshin 40 000 vende pune.
të regjimit erdh A.C<small>ARCANI</small> në janar të 1982-ës.
Agro-ekonomia në të cilën janë më shumë se gjysma e të punësuarve, në vitet e fundit ka marrë interes të veçantë në ekonomin politike. Nga pasurit e shumta natyrore janë xehja e kromit (nxjerrjet 1978: 390 000 t; prodhuesi i tretë, eksportuesi i dytë më i madh në planet), qymyrit (1 milion t), nafta (2,6 milion t) për tu theksuar. Mirëpo edhe nxjerrja e bakrit dhe qymyr gurit janë rritur. Në vitin 1978 janë nxjerrë 2,35 miliard kWh energji elektrike. Gati gjysma e investimeve për planin pesëvjeçarë 1981-85 janë paraparë për sektorin e industrisë. Buxheti publik në vitin 1980 numëronte 8 miliard Lek të hyra dhe 7,9 miliard Lek të dalura. Nga të marruat e buxhetit 4,766 miliard lek janë përdorur për të financuar ekonominë.
T r e g t i a e j a s h t m e (1976). Eksporti: 200 milion US$; Importi: 250 milion US$. Parteri kryesorë : deri më 1978 RP e Kinës (deri 70%), pastaj Vendet e Bashkësisë Evropiane (EG), RS e Çekosllovakisë, Jugosllavia, Rumania. RD e Gjermanisë kundrejt Shqipërisë kishte një bilance pozitiv prej 8,66 milion US$.
F o r c a t. Forcat e përgjithshme 43 000 njerëz, Ushtria: 30 000 ( 100 Tanke sovjetike llojit
K o m u n i k a c i o n i. Hekurudha e re Laç-Shkodër (86 km), përndryshe ka ndryshime shumë të pa rëndësishme në komunikacion.
T-34, T-54, T-59 ); Forca ajrore: 10 000 ( 100 aeroplan luftarak); Forca detare: 3 000 ( 3-
<small>'''Historia''' J. FRAENSEN:Die alban.Nationalbewegung (1980); ST. POLLO u. A. PUTO: The history of Albania (London 1980); B. TÖNNES: sonderfall A. Enver Hoxas >eigener Weg< und die histor. Ursprünger seiner Ideologie (1980); E. HOXHA: Die Chruschtschowianer; Erinnerungen (a. d. Alban., Tirana 1980); A. KULPOK: Europas letztes Geheimnis: A., Fakten u. Eindrücke ... (1981)
Nëndetëse, 44 anije të shpejta); Forca paramilitare: 13 000.
P o p u l l s i a. Numri i banorëve (parallogaritur 1981) ishte 2,8 milion (shkalla e rritjes 197-79: 2,5%; ndër më të mëdhatë në Evropë). 37% e popullsisë jetojnë në qytete.
197-79: 2,5%; ndër më të mëdhatë në Evropë). 37% e popullsisë jetojnë në qytete.
Qytetet më të rëndësishme (pop. 1981, në 1 000)
Tirana .... 198 Valona 62
Durazzo 66<sup>*</sup> Elbasan 61<sup>*</sup>
Skutari 65 Korçë 53
*) 1979
A r s i m i. Shkrimi i njehsuar i gjuhës shtyhet nga synimi i përgjithshëm për përdorimit e
A r s i m i. Shkrimi i njehsuar i gjuhës shtyhet nga synimi i përgjithshëm për përdorimit e Toskërishtes. Që nga 1975-ta për një numër të caktuar është i lejuar studimi në botën perëndimore.
E k o n o m i a. Shkalla e industrializimit në vitet e fundit në esencë nuk ka ndryshuar.
Shqipëria edhe më tej me prodhimit nacional vjetorë prej 840 US$ për banorë (për krahasim
Jugosllavia 2520 US$) llogarite si vendi më i varfër në Evropë. Politika ekonomike, veçanërisht në
vitet e fundit , ndihmat nga jashtë llogaritet të jetë shkaktarë i zhvillimit të ngadalshëm.
Shqipëria numëronte (1980, parallog. nga ILO) 1,213 milion persona të aftë për punë, nga të cilët
726 000 ishin meshkuj. Në planin pesë vjeçar 1981-1985 duhej që për çdo vit të krijoheshin 40 000
vende pune.
Agro-ekonomia në të cilën janë më shumë se gjysma e të punësuarve, në vitet e fundit ka marrë
interes të veçantë në ekonomin politike. Nga pasurit e shumta natyrore janë xehja e kromit
(nxjerrjet 1978: 390 000 t; prodhuesi i tretë, eksportuesi i dytë më i madh në planet), qymyrit (1
milion t), nafta (2,6 milion t) për tu theksuar. Mirëpo edhe nxjerrja e bakrit dhe qymyr gurit janë
rritur. Në vitin 1978 janë nxjerrë 2,35 miliard kWh energji elektrike. Gati gjysma e investimeve
për planin pesëvjeçarë 1981-85 janë paraparë për sektorin e industrisë. Buxheti publik në vitin
1980 numëronte 8 miliard Lek të hyra dhe 7,9 miliard Lek të dalura. Nga të marruat e buxhetit 4,766
miliard lek janë përdorur për të financuar ekonominë.
T r e g t i a e j a s h t m e (1976). Eksporti: 200 milion US$; Importi: 250 milion US$.
Parteri kryesorë : deri më 1978 RP e Kinës (deri 70%), pastaj Vendet e Bashkësisë Evropiane (EG),
RS e Çekosllovakisë, Jugosllavia, Rumania. RD e Gjermanisë kundrejt Shqipërisë kishte një bilance
pozitiv prej 8,66 milion US$.
K o m u n i k a c i o n i. Hekurudha e re Laç-Shkodër (86 km), përndryshe ka ndryshime shumë të pa rëndësishme në komunikacion.
pa rëndësishme në komunikacion.
<small>'''Historia''' J. F<small>RAENSEN</small>:Die alban.Nationalbewegung (1980);
S<small>T</small>. P<small>OLLO</small> u. A. P<small>UTO</small>: The history of Albania (London
1980); B. T<small>ÖNNES</small>: sonderfall A. Enver Hoxas >eigener Weg< und die histor. Ursprünger
seiner Ideologie (1980); E. H<small>OXHA</small>: Die Chruschtschowianer; Erinnerungen (a. d.
Alban., Tirana 1980); A. K<small>ULPOK</small>: Europas letztes Geheimnis: A., Fakten u. Eindrücke
... (1981)</small>
Anonymous user

Menyja e lëvizjeve