Dallime mes rishikimeve të "Enciklopeditë e huaja për Shqiptarët/3"

Jump to navigation Jump to search
ska përmbledhje të redaktimeve
No edit summary
No edit summary
<!--Albani|en (Bd.1) Die ideolog. Gegensätze zur UdSSR blieben unüberbrückbar. Seitt 1977 verschärfte die alban. Partei- und Staatsführun (bes. Gen.-Sekr. E.Hoxha) zugleich ihre ideolog. -->
 
: '''Shqipëria''' Kundërthëniet ideologjike në me BRSS-në mbesin të pa kapërcyeshme. Që nga 1977 partia dhe kryesia shqiptare (veçanërisht Sekretari Gjeneral E. Hoxha) të njëjtit edhe idologë të saj e ashpërsojnë kritiken ndaj BRSS-së, kritik e ndikuar dhe e vulosur nga T<small>ENG</small> H<small>SIAO-PING</small>. Përderisa marrëdhëniet në mes të Shqipërisë dhe Republikës Popullore Kineze po prishen (ndalimi i ndihmave ushtarake dhe ekonomike nga ana e Kinës, 1978 dhe tërheqja
Shqipërisë nga marrëveshje detare 1978), Shqipëria po përpiqe që në nivelin bilateral të përmirësojë marrëdhëniet, veçanërisht me fqinjët e saj në Ballkan. Trazirat e vitit 1981 në ->Kosovë (Bd.26) i kanë ngarkuar marrëdhëniet jugosllave-shqiptare. Në konferencat pasuese të Këshillit Sigurimit Evropës (Beograd 1977-79, Madrid 1980-83) nuk ka marrë pjesë.
Në fund të punimeve në KushtetutenKushtetutën e re të 1976-ës, Shqipëria më 1980 nxorrinxori edhe librin e ligjeve për dënime. Pas vdekjes së kryeministrit M.S<small>HEHU</small> (dhjetor 1981) si pasues i shefit të regjimit erdhëerdh A.C<small>ARCANI</small> në janar të 1982-ës.
F o r c a t. Forcat e përgjithëshmepërgjithshme 43 000 njerzënjerëz, Ushtria: 30 000 ( 100 TankseTanke sovjetike llojit T-34, T-54, T-59 ); Forca ajrore: 10 000 ( 100 areorplanaeroplan luftarak); FocaForca detare: 3 000 ( 3- Nëndetëse, 44 anije të shpejta); Forca paramilitare: 13 000.
P o p u l l s i a. Numri i banorëve (parallogaritur 1981) ishte 2,8 milion (shkalla e rritjes 197-79: 2,5%; ndër më të mëdhatë në Evropë). 37% e popullsisë jetojnë në qytete.
 
*) 1979
 
A r s i m i. Shkrimi i njehësuarnjehsuar i gjuhës shtyhet nga preferimisynimi i përgjithshëm për përdorimit e Toskërishtes. nga 1975-ta për një numër të caktuar është i lejuar studimi në botën perendimoreperëndimore.
E k o n o m i a. Shkalla e industralizimitindustrializimit në vitet e fundit në esencë nuk ka ndryshuar. Shqipëria edhe më tej me prodhimit nacional vjetorë prej 840 US$ për banorë (për krahasim JugoslaviaJugosllavia 2520 US$) llogarite si vendi më i varfër në Evropë. Politika ekonomike, veçanërisht në vitet e fundit , a ndihatndihmat nga jashtë llogaritet të jetë shkakëtarëshkaktarë i zhvillimit të ngadalëshëmngadalshëm. Shqipëria numëronte (1980, parallog. nga ILO) 1,213 milion persona të aftë për punë, nga të cilët 726 000 ishin meshkuj. Në planin pesë vjeçar 1981-1985 duhej që për çdo vitëvitkrijoheshnkrijoheshin 40 000 vende pune.
AgroekonomiaAgro-ekonomia në të cilën janë më shumë se gjysma e të punësuarve, në vitet e fundit ka marrë interes të veçantë në ekkonominekonomin politike. NaNga pasurit e shumta natyrore janë xehja e kromit (nxerrjetnxjerrjet 1978: 390 000 t; prodhuesi i tretë, eksportuesi i dytë më i madhëmadh në planet), qymyrit (1 milonmilion t), nafta (2,6 milion t) për tu theksuar. Mirëpo edhe nxjerrja e bakrit dhe qymyr gurit janë rritur. Në vitin 1978 janë nxjerrë 2,35 miliard kWh energji elektrike. Gati gjysma e investimeve për planin pesëvjeçarë 1981-85 janë paraparë për sektorin e industrisë. Buxheti publik në vitin 1980 numëronte 8 miliard Lek të hyra dhe 7,9 miliard Lek të dalura. Nga të marruat e buxhetit 4,766 miliard lek janë përdorur për të financuar ekonominë.
T r e g t i a e j a s h t m e (1976). Eksporti: 200 milion US$; Importi: 250 milion US$. Parteri kryesorë : deri më 1978 RP e Kinës (deri 70%), pastaj Vendet e Bashkësisë Evropiane (EG), RS e Çekosllovakisë, Jugosllavia, Rumania. RD e Gjermanisë kundrejt Shqipërisë kishte një bilance pozitiv prej 8,66 milion US$.
K o m u n i k a c i o n i. Hekurudha e re Laç-Shkodër (86 km), përndryshe ka ndryshime shumë të pa rëndësishme në komunikacion.
<small>'''Historia''' J. FRAENSEN:Die alban.Nationalbewegung (1980); ST. POLLO u. A. PUTO: The history of Albania (London 1980); B. TÖNNES: sonderfall A. Enver Hoxas >eigener Weg< und die histor. Ursprünger seiner Ideologie (1980); E. HOXHA: Die Chruschtschowianer; Erinnerungen (a. d. Alban., Tirana 1980); A. KULPOK: Europas letztes Geheimnis: A., Fakten u. Eindrücke ... (1981)
Anonymous user

Menyja e lëvizjeve